تاریخ پست:1396/11/12 15:5
حضور هنرمندان الیگودرزی در تالار رودکی

تنبورنوازان «سیمرغ» و خنیاگری گوش‌نواز

خبرنگار امرداد: آناهید خزیر

همزمان با برگزاری جشنواره موسیقی فجر در سال ۹۶، گروه موسیقی تنبورنوازان «سیمرغ» سرپرستی و آهنگسازی جهانگیر لطفی که مجموعه‌ای از هنرمندان الیگودرزی را دربرمی‌گیرد، در تالار رودکی به اجراى كنسرت پرداختند كه با استقبال زياد مخاطبان و تشويق‌هاى مكرر روبه‌رو شد.

آوازخوان این گروه موسیقی دانش چراغی‌فر بود و مسلم احمدی، خسرو ظاهری، جواد ترکی، امیر برومند و میلاد جوادی (نوازندگان تنبور)، محمود نوری (دف)، علی عظیمی (کوزه و دمام)، علی لطفی (بربط، تمبک) و عارف رضایی سرلک (ضرب زورخانه‌ای) این گروه را تشکیل می‌دادند.

تنبور یکی از کهن‌‌ترین سازهای ایران است که جنبه‌ی عرفانی و مقامی دارد. بزرگ‌تر از سه‌تار و در گذشته به دوتار نامور بوده است و در بخش‌های لک‌نشین به آن تمیره می‌گویند. این ساز از ۱۳ تا۱۴ پرده ساخته شده است و ۲ تا ۳ سیم دارد. جنس کاسه و رویه‌ی آن از چوب توت و دسته‌اش از چوب گردو است.

تنبور در بخش‌های یارسان‌نشین سپند(:مقدس) است که نوازندگان پیش از آغاز و در پایان آن را می‌بوسند. اوج شکوه و بزرگی تنبور را در سده‌ی پنجم مهی(:هجری) می‌توان دید و از آن زمان تاکنون در جای‌جای ایران، تنبور را ساز شاه‌خوشینی نامیده‌اند. از یافته‌های باستان‌شناسان می‌توان گفت که دیرینگی این ساز ۶۰۰۰ سال است. شاید نتوان زمان اختراع این ساز را پیدا کرد، اما می‌توان گفت ساخت تنبور از سده‌ها پیش از اسلام رواج داشته‌ است.

تنبور کهن‌ترین ساز زهی زخمه‌ای است، به این چم(:معنی) که نخستین سازی است که دسته‌ای بلند به همراه کاسه و وتر داشته است. در کتاب‌ها و نوشتارهای بسیاری در این باره سخن گفته‌اند. کتاب «دیکشنری گراو» که در زمینه ‌سازشناسی است، دیرینگی این ساز را پنج تا شش هزار سال دانسته و تندیس‌های سنگی در گنج‌خانه‌ها(:موزه) و آثار باستانی به‌جای‌مانده در شوش و تپه‌های بنی یونس در پیرامون شهر موصل دیرینگی این ساز را ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد نشان می‌دهد.

در «کارنامه‌ی اردشیر بابکان» یکی از نوشتارهی پهلوی آمده است که روزی اردشیر در ستورگاه نشسته بود و تنبور می‌زد و می‌سرود. در روایت‌های افسانه‌ای آمده است که رستم در خوان چهارم تنبور می‌نواخته و جایگاه ته رز را به وی و جایگاه باریه را به باربد موسیقی‌دان دربار ساسانیان نسبت می‌دهند. فارابی در «موسیقی الکبیر» به گونه‌ی گسترده درباره تنبور و گونه‌ها و کوک‌های آن بازنمودهای(:توضیحات) گسترده داده است. پورسینا، عبدالقادر مراغی و صفی‌الدین ارموی نیز از این جمله‌اند.

در آثار سرایندگان بزرگ فارسی‌زبان مانند شیخ جنید بغدادی، فردوسی، مولوی، منوچهری دامغانی، نظامی گنجوی، موسوی، حافظ، وحید قزوینی، بیدل دهلوی و وفا کرمانشاهی از تنبور بسیار سخن به میان آمده است.

فرتور از شهاب بیات بارونی است.


تاریخ پست:1396/11/12 15:5 اشتراک گذار ی در تلگرام
شمار بازدید :881

دیدگاه هموندان

نام : کرماشانی زمان : ۲۲ بهمن ۱۳۹۶ _ ۲۳:۵۷:۵۰

چگونه میتوان دست به معرفی تنبور زد، اما چیزی از مقدس بودن این ساز در دین یارسان و تعلقش به مردم باورمند به این دین در استان کردنشین کرماشان نگفت؟؟ تنبور سازی مقدس است و تا چندی پیش برخی از این دوستان حتی نام آن را نیز نمیدانستند، اما اکنون در حال هویت سازی برای آن هستند.

ثبت دیدگاه

نام

رايانامه

ديدگاه

دیدگاه خصوصی است بله

برای ثبت دیدگاه عبارت امنیتی تصویررو به رو را وارد کنید.



مطالب مرتبط

نظر سنجی

برای گذراندن اوقات فراغت تابستان چه برنامه‌ای دارید؟

هموندی در خبرنامه

آدرس رایانامه (:ایمیل) خود را وارد کنید تا خبرنامه ی امرداد روزانه نوشتارهایمان را برای شما بفرستد

Real Time Analytics